Naar cookieinstellingen
chevron down

De Nacht van NTR Wetenschap

NTR

02:00 - 05:00

Onderzoek
HUMANVPRO

Verboden fraudecontroles op de bijstand

foto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Verboden fraudecontroles op de bijstand

Voor de aanpak van fraudecontroles moeten we beginnen bij de top van de samenleving. Dat stelt Kitty Jong, vicevoorzitter van de Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV) zaterdag in Argos. Aan de hand van de zogenoemde 'fraudescorekaart' bestempelden bepaalde gemeenten mensen jarenlang onterecht als fraudeur. Tegen de gemeenten die deze kaart tot vorig jaar gebruikten, heeft de FNV zaterdag direct na de Argos-uitzending aangifte gedaan.

Video niet beschikbaar

Ondanks een oproep in 2020 van het Ministerie van Sociale Zaken om te stoppen met het gebruik van de fraudescorekaart – deze bleek namelijk in strijd met de AVG – negeerden de gemeenten Veenendaal, Lopik, Houten, Nieuwegein en IJsselstein deze waarschuwing. Zij bleven de fraudescorekaart gebruiken om fraude op te sporen onder mensen in de bijstand. Pas na vragen van Argos besloten ze daarmee te stoppen.

Waarschuwing voor gemeenten

"Wij willen dat deze gemeenten alsnog een sanctie krijgen voor wat ze gedaan hebben. Wat mij betreft als afschrikkende werking naar al die andere gemeenten, waarvan we niet zeker weten of ze het gebruiken, maar die het misschien ook wel doen", vertelt FNV-vicevoorzitter Jong in de uitzending.

Volgens Jong zouden gemeenten mensen in de bijstand juist met rust moeten laten bij het opsporen van fraude. "Ik zou het heel verstandig vinden om te kijken naar hoe er gesjoemeld wordt met belastinggeld, maar niet in deze groep." Zij stelt dat er tegendruk nodig is om dit systeem weer in balans te brengen, door eerst de top van de samenleving onder de loep te nemen. "Daar valt sowieso meer te halen."

'Een systeem dat gebaseerd is op wantrouwen’

Ook Thomas Kampen, socioloog aan de Universiteit voor Humanistiek, beaamt dat deze manier van fraudeopsporing onder bijstandsgerechtigden niet door de beugel kan: "Natuurlijk zal er fraude worden gepleegd onder mensen in de bijstand – er is een heel klein deel dat dat doet – maar om daar het hele systeem op in te richten, is de denkfout die wordt gemaakt. Als je ervoor zorgt dat iedereen verdacht is tot het tegendeel bewezen is, ben je natuurlijk verkeerd bezig."

Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.

De slachtoffers van dit systeem komen voor het eerst bij de FNV in beeld na eerder onderzoek van Argos, dat zij samen met Lighthouse Reports en NRC verrichtten: hieruit bleek dat minstens 158 gemeenten tot 2020 gebruikmaakten van de fraudescorekaart om fraude op te sporen onder mensen in de bijstand. Naar aanleiding van dit nieuws richtte de FNV een meldpunt op. 165 mensen die meenden slachtoffer te zijn geworden van de fraudescorekaart meldden zich. Twee hiervan deden zaterdag hun verhaal in Argos.

Luister de uitzending terug voor hun hele verhaal: - Argos

Meer journalistiek speurwerk?

Argos is het onderzoeksjournalistieke programma van de HUMAN en VPRO. Je hoort Argos om de week op zaterdag van 14.00 tot 15.00 uur op NPO Radio 1. Terugluisteren kan via je favoriete podcastapp, of via de website van Argos. Volg Argos ook via Facebook, Twitter en LinkedIn.

Ster advertentie
Ster advertentie
Minder uitleg Meer uitleg

Cookies op NPO Radio 1

NPO Radio 1 gebruikt Functionele en Analytische cookies voor websites optimalisatie en metingen. Geef voor andere cookies je voorkeuren op.

Meer uitleg

Waarom cookies?

De Nederlandse Publieke Omroep plaatst specifieke cookies om het gebruiksgemak voor bezoekers te vergroten. Ze helpen in functionaliteit en zijn bedoeld om inzicht te krijgen in de werking en effectiviteit van de websites.

Hiermee kunnen we de bezochte website zo gebruiksvriendelijke en interessant mogelijk maken voor de bezoeker. Hierbij worden geen gegevens verzameld die gebruikt kunnen worden om individuele gebruikers te volgen.

Functionele cookies

Cookies die er voor zorgen dat deze website naar behoren functioneert

De websites van de Nederlandse Publieke Omroep gebruiken cookies om er voor te zorgen dat onze websites naar behoren werken. Zo gebruiken wij cookies voor:

  • het onthouden van informatie die je invult op de verschillende pagina’s, zodat je niet steeds al je gegevens opnieuw hoeft in te vullen
  • het doorgeven van informatie van de ene pagina aan de volgende pagina, bijvoorbeeld als er een lange enquête wordt ingevuld of als je veel gegevens moet invullen bij een online bestelling
  • het opslaan van voorkeuren, zoals de taal, locatie, het gewenste aantal te tonen zoekresultaten, etc.
  • het opslaan van instellingen voor een optimale videoweergave, zoals de gewenste buffergrootte en de resolutiegegevens van je scherm
  • het uitlezen van je browserinstellingen om onze website optimaal op je beeldscherm te kunnen weergeven
  • het opsporen van misbruik van onze website en diensten, door bijvoorbeeld een aantal opeenvolgende mislukte inlogpogingen te registreren
  • het gelijkmatig belasten van de website, waardoor de site bereikbaar blijft
  • het aanbieden van de mogelijkheid om inloggegevens op te slaan, zodat je die niet elke keer opnieuw hoeft in te voeren
  • het mogelijk maken om te reageren op onze websites

Analytische cookies voor Webstatistieken

Cookies waarmee wij het gebruik van de website kunnen meten.

Om te bepalen welke onderdelen van de website het meest interessant zijn voor onze bezoekers, proberen wij continu te meten met behulp van de software van AT Internet hoeveel bezoekers er op onze website komen en welke onderdelen van de website het meest bekeken worden. Hiervoor gebruiken wij cookies.

Cookies gezet doorAT Internet bevatten alleen een uniek nummer en zijn NPO-specifiek, deze worden niet gebruikt om NPO-bezoekers buiten de NPO-sites te volgen. JavaScript zorgt ervoor dat metingen niet gecached kunnen worden zodat we een herhaalde page-view kunnen tellen.

Het is onderdeel van de (wettelijke) taak van de Nederlandse Publieke Omroep om te rapporteren over onze prestaties. Daarvoor is het nodig om webstatistieken bij te houden. Ook nemen wij deel aan het landelijke internetbereikonderzoek NOBO/Vinex. Hiervoor gebruiken wij cookies, zodat wij de browser kunnen herkennen en op die manier het aantal bezoekers aan onze websites kunnen meten.

Van de informatie die wij zo verzamelen worden statistieken gemaakt. Deze statistieken geven ons inzicht in hoe vaak onze webpagina's bezocht worden, waar bezoekers de meeste tijd doorbrengen, enzovoort. Hierdoor zijn wij in staat structuur, navigatie en inhoud van de website zo gebruiksvriendelijk en optimaal mogelijk te maken. De statistieken en overige rapportages kunnen wij niet herleiden tot personen.

Wij gebruiken cookies voor:

  • het bijhouden van het aantal bezoekers op onze webpagina\’s
  • het bijhouden van de tijdsduur die elke bezoeker doorbrengt op onze webpagina’s, bezoekers zijn niet uniek te identificeren
  • het bepalen van de volgorde waarin een bezoeker de verschillende pagina’s van onze website bezoekt
  • het beoordelen welke delen van onze site aanpassing behoeven
  • het optimaliseren van de website

Sociale Media cookies

Cookies om de inhoud van onze website te delen via social media

De artikelen en video’s die je op onze website bekijkt, kun je door middel van buttons delen via social media. Voor het functioneren van deze buttons wordt gebruik gemaakt van social media cookies van de social media partijen, zodat deze je herkennen op het moment dat je een artikel of video wilt delen.

Deze cookies maken het dus mogelijk dat

Bij Social Media sites Ingelogde gebruikers, bijvoorbeeld Twitter of Facebook, het mogelijk is sommige inhoud van onze website direct te delen op die sites. Voor de cookies die de social medianetwerken plaatsen en de mogelijke data die zij hiermee verzamelen, verwijzen wij ook naar de verklaringen die deze partijen op hun eigen websites daarover geven; zie de links hieronder. Let op dat deze verklaringen regelmatig kunnen wijzigen. NPO heeft daar geen invloed op.

  • Facebook (https://www.facebook.com/policies/cookies/)
  • Google+ / Youtube (https://policies.google.com/privacy?hl=nl)
  • Twitter (https://twitter.com/en/privacy)
  • Instagram (https://help.instagram.com/1896641480634370?ref=ig)

Cookie-instellingen aanpassen en meer informatie

De cookie-instellingen voor deze website zijn te allen tijde naar je persoonlijke voorkeur te wijzigen. De pagina waarop je deze instellingen kunt wijzigen is te bereiken via deze link Cookie instellingen. Hier is ook gedetailleerde informatie vinden over welke cookies we specifiek plaatsen.

  • Ik wil sociale media koppelingen zoals Facebook berichten en YouTube video’s kunnen zien op deze site:

    Hiermee sta je het plaatsen van cookies door sociale medianetwerken toe. Deze netwerken kunnen je volgen en je internetgedrag gebruiken voor andere doeleinden buiten de NPO om.